Jak być dobrym słuchaczem

Jak być dobrym słuchaczem
Drukuj
Wprowadzenie
Porozumiewanie się jest procesem dwukierunkowym, ponieważ wymaga odbiorcy – kogoś, kto słucha, oraz nadawcy – kogoś, kto mówi. Obie składowe są równie ważne. Jeśli któraś z nich sprawia trudności, to zwykle powoduje to przerwanie komunikacji.

Porozumiewanie się z kimś, kto używa AAC
Niektórzy ludzie niemogący mówić korzystają ze wspomagających sposobów porozumiewania się (AAC). AAC pozwala im powiedzieć, co chcą i wtedy, kiedy chcą. Jednak rozmowa z użytkownikiem AAC jest inna niż z osobą mówiącą w sposób naturalny.
Osoba korzystająca z komunikacji wspomagającej zwykle „mówi” dużo wolniej. Może używać mowy syntetycznej, do której brzmienia słuchacz będzie się musiał przyzwyczaić. Może też „mówić” w zupełnie inny sposób – na przykład słuchacz będzie musiał odczytywać to, co nadawca wskaże w tablicy do porozumiewania się lub na ekranie.
Ponieważ komunikacja jest procesem dwukierunkowym, obaj jego uczestnicy są odpowiedzialni za jej powodzenie. Jest to jednak trudniejsze, gdy jeden z nich porozumiewa się w sposób niekonwencjonalny.
Artykuł ten daje kilka wskazówek, jak stać się lepszym słuchaczem. Wiele z nich jest przydatnych w każdej konwersacji, nie tylko z użytkownikiem AAC. Chodzi o to, by stać się lepszym słuchaczem w każdej sytuacji.

Pozory mogą mylić
Wszyscy jesteśmy nieco niepewni i zaniepokojeni, gdy spotykamy kogoś, kto jest trochę odmienny. Czasem ten niepokój może stać się barierą, gdyż nie widzimy osoby, a jej odmienność, na przykład wózek inwalidzki lub tablicę do porozumiewania się. Postaraj się, by te lęki nie przeszkadzały w komunikacji, gdy rozmawiasz z użytkownikiem AAC. Odpręż się i ciesz rozmową!

Bądź cierpliwy
• Porozumiewanie się za pomocą AAC zajmuje więcej czasu niż mowa. Choć może być to czasem trudne, powinniśmy zawsze czekać na koniec wypowiedzi naszego rozmówcy.
• Nie skupiaj się wyłącznie na słuchaniu – zwróć uwagę na inne sposoby komunikacji: mimikę, wokalizację, gesty. Mogą one czasem wyjaśnić to, co w wypowiedzi słownej było niezbyt jasne.

Czekaj na swoją kolej
• Ponieważ „mowa” użytkownika AAC jest zwykle wolniejsza od naturalnej, trudniej jest mu przerwać twoją wypowiedź. Patrz uważnie na swojego rozmówcę, by zauważyć każdy sygnał oznaczający, że chce on coś powiedzieć.
• Nie zakładaj, że wiesz, co ktoś korzystający z AAC chce powiedzieć. Staraj się czekać i pozwól mu rozpocząć konwersację oraz kontrolować jej przebieg, choć nie zawsze będzie odpowiadał na to, co powiedziałeś.

Sposób zadawania pytań też jest ważny
• Kiedy o coś pytasz, staraj się nie zadawać więcej niż jedno pytanie na raz – daj użytkownikowi AAC czas na odpowiedź, zanim pytasz o coś następnego.
• Staraj się raczej zadawać pytania otwarte typu: „Co robiłeś wczoraj wieczorem?”, niż zamknięte, na które można odpowiedzieć tylko „tak” lub „nie”, na przykład: „Czy wczoraj wieczorem oglądałeś telewizję?”

Zgadywanie – nie wszystko jest takie proste!
• Niektórzy ludzie wykorzystujący AAC używają tylko słów kluczowych, a nie pełnych zdań. Będziesz musiał odgadnąć lub odpowiednio zinterpretować to, co twój rozmówca chce powiedzieć. Upewnij się zawsze, czy twoja interpretacja jest właściwa.
• Czasem wskazane jest, by odgadywać, co użytkownik AAC chce powiedzieć, zanim skończy on swoją wypowiedź. Niektórzy ludzie są zadowoleni, kiedy to robisz, inni tego nienawidzą. Zapytaj osoby, z którą rozmawiasz, czy możesz odgadywać sens jej wypowiedzi, zanim ją skończy. Jeśli powie „nie”, musisz czekać, aż skończy mówić. Jeśli próbujesz zgadywać, zapytaj, czy to, o czym pomyślałeś, jest tym, co twój rozmówca chciał powiedzieć.

Kiedy nie rozumiesz, co mówi druga osoba
• Nie udawaj, że wszystko rozumiesz, jeśli tak nie jest. Niech użytkownik AAC, z którym rozmawiasz, ma świadomość, ile zrozumiałeś. Powiedz, że nie zrozumiałeś wszystkiego i poproś o powtórzenie lub powiedzenie tego innymi słowami. Możesz poprosić o pokazanie, co ma na myśli za pomocą gestów lub mimiki, albo wskazanie rzeczy, o której mowa (o ile jest to możliwe). Jeśli potrafi literować, poproś, by przeliterował słowo, którego nie mogłeś zrozumieć. Być może jakaś inna osoba zrozumiała wszystko – spytaj swojego rozmówcę, czy jest w pobliżu ktoś, kto wie, o co chodzi.
• Czasem problem jest spowodowany hałasem. Jeśli masz trudności ze zrozumieniem wszystkiego, zmieńcie miejsce rozmowy na spokojniejsze lub przycisz radio czy telewizor.

Tekst niniejszy publikujemy za zgodą Communication Matters/ISAAC-UK www.communicationmatters.org.uk
Tłumaczenie: Paweł Szczawiński
 

Kontakt

Stowarzyszenie Mówić bez Słów
ul. Białobrzeska 44

02-325 Warszawa
KRS 0000066916

tel.: +48 501 621 607

e-mail: info@aac.org.plAdres poczty elektronicznej jest chroniony przed robotami spamującymi. W przeglądarce musi być włączona obsługa JavaScript, żeby go zobaczyć.

Numer konta bankowego:

Alior Bank 03 2490 0005 0000 4520 9471 1735

Polecamy

Informujemy, iż w celu optymalizacji treści dostępnych w naszych serwisach, dostosowania ich do indywidualnych potrzeb każdego użytkownika, jak również dla celów reklamowych i statystycznych korzystamy z informacji zapisanych za pomocą plików cookies na urządzeniach końcowych użytkowników. Pliki cookies użytkownik może kontrolować za pomocą ustawień swojej przeglądarki internetowej.Dalsze korzystanie z naszych serwisów internetowych, bez zmiany ustawień przeglądarki internetowej oznacza, iż użytkownik akceptuje politykę stosowania plików cookies, opisaną w Polityce prywatności. polityka prywatności.

Akceptujesz pliki cookie?

EU Cookie Directive Module Information